Tamara Al-Saady werkt sinds 2012 als apotheker en rondde twee jaar geleden haar opleiding tandheel kunde af. Tegenwoordig combineert zij beide beroepen. In de tandartspraktijk ziet ze patiënten vanuit een klinisch perspectief, terwijl ze als apotheker op oproepbasis juist het bredere overzicht heeft van medicatiegebruik, interacties en aandoeningen. “ Er bestaat veel overlap tussen beide vak gebieden. Uiteindelijk behandel je dezelfde patiënt, alleen
kijk je vanuit een andere invalshoek.”
Gezondheidsproblemen
Mondafwijkingen kunnen een eerste aanwijzing zijn voor onderliggende gezondheidsproblemen, zegt Al Saady. “De mond vertelt medisch gezien veel meer dan we soms denken. Je kunt in
de mond vroege signalen van chronische ziekten oppikken.”
Zo kan ernstige parodontitis wijzen op onderliggende diabetes. “En een xero stomie (droge mond) kan een symptoom zijn van auto-immuunziekten zoals de ziekte van Sjögren.” Mensen komen soms vaker bij de tandarts dan bij de huisarts. “Daardoor kunnen tandartsen in een vroeg stadium signalen oppikken en patiënten gericht doorverwijzen.”
Invloed medicatie
Andersom ziet Al-Saady ook hoe genees middelen invloed kunnen hebben op de mondgezondheid. Vooral bij lang durig gebruik van bepaalde middelen kunnen klachten ontstaan die niet altijd direct worden herkend. “Veel patiënten die SSRI’s gebruiken krijgen last van een droge mond. Daardoor neemt het risico op cariës (gaatjes) en tandvlees proble men toe. Het is belangrijk dat tandartsen zich daarvan bewust zijn.”
Ook bij antibiotica, antischimmelmiddelen en antistollingsmedicatie komen regel matig vragen naar voren. “Zo kunnen doxycycline en tetracycline tijdens de tandontwikkeling bij jonge kinderen leiden tot tandverkleuringen en hypo plasie van het tandglazuur. En bij een extractie wil je bijvoorbeeld weten of iemand antistollingsmedicatie gebruikt en of er sprake is van enkelvoudige of dubbele antistolling. Dat heeft direct invloed op het behandelbeleid.”
Intoleranties
Volgens Al-Saady is het belangrijk dat tandartsen voldoende farmacologische kennis hebben. “We schrijven zelf ook veel geneesmiddelen voor, zoals anti bio tica en NSAID’s. Dan moet je bijvoorbeeld weten of iemand hart- en vaatziekten heeft, welke medicatie wordt gebruikt,
of er intoleranties zijn en of een proton pompremmer nodig is.”
Tijdens haar opleiding tandheelkunde merkte Al-Saady dat farmacologie wel aandacht krijgt, maar volgens haar nog onvoldoende is geïntegreerd in het onder wijs. Daarom ontwikkelde zij tijdens haar derde masterjaar, in het kader van haar individuele profilering, samen met een internist-klinisch farmacoloog een onderwijsmodule over medisch-tand heelkundige interacties. “Wij vinden dat dit onderwerp in de toekomst een veel prominentere plaats moet krijgen.”
Meer voorlichting
Ook apotheekteams zouden meer voorlichting kunnen geven over orale bijwerkingen. “Ze kunnen patiënten
die starten met een SSRI bijvoorbeeld wijzen op een mogelijke droge mond
en de gevolgen daarvan op het gebit.”
Daarnaast ziet zij kansen voor gezamenlijke richtlijnen, nascholingen
en congressen door de KNMP en de beroepsorganisatie van tandartsen, orthodontisten en kaakchirurgen (KNMT). “Kankerpatiënten krijgen behandelingen die enorme gevolgen kunnen hebben voor de mondgezondheid. Juist daarom is kennisuitwisseling tussen verschil lende zorgdisciplines belangrijk.” In de tandartspraktijk merkt Al-Saady regelmatig dat relevante medische informatie ontbreekt.
Voor Al-Saady is het combineren van twee beroepen soms praktisch uit dagend, maar inhoudelijk levert het vooral veel op. “Ik zie veel overlap tussen de disciplines, maar ze zijn elkaar in de loop der jaren ook een beetje uit het oog verloren. Dat is jammer, want uiteindelijk behandelen we dezelfde patiënt.
Als deze twee werelden meer naar elkaar toegroeien, versterkt dat de zorg voor de patiënt.”
Door Delia Titre