Over therapie-ontrouw

Veel patiënten wijken bewust of onbewust af van de met de zorgverlener afgesproken behandeling: therapie-ontrouw. Therapie-ontrouw kan leiden tot een onveilige situatie voor de patiënt en tot extra kosten.

Klinische gevolgen van therapie-ontrouw

Uit de HARM-studie blijkt dat:

  • 22% van alle potentieel vermijdbare geneesmiddel-gerelateerde ziekenhuisopnamen verband houdt met therapie-ontrouw (15%) of incorrect gebruik van geneesmiddelen (7%).
  • De ineffectiviteit van geneesmiddelen in de eerste lijn voor 45% kan worden toegeschreven aan medicatiefouten in de gebruiksfase. Dit is 3 keer zo hoog als de bijdrage van medicatiefouten in de voorschrijf- en afleverfase.
  • Volgens een recente meta-analyse 1 op de 11 cardiovasculaire events (fatale of niet-fatale coronaire hartziekte, beroerte of plotselinge hartdood) kan worden toegeschreven aan therapie-ontrouw. Als alleen wordt gekeken naar de gevallen met fatale afloop, komt dit neer op 1660 van de 18.244 mensen die jaarlijks overlijden aan een coronaire hartziekte of beroerte. Dit is 3 keer zo veel als het aantal jaarlijks dodelijke verkeersongevallen in Nederland.

Economische gevolgen van therapie-ontrouw

Volgens een rapport van IMS zijn de vermijdbare kosten van suboptimaal geneesmiddelgebruik voor 55% toe te schrijven aan therapie-ontrouw. Dat is meer dan 10 keer de kosten als gevolg van verkeerde polyfarmacie. Het terugdringen van therapie-ontrouw leidt niet alleen tot minder directe medische kosten maar heeft een nog groter effect op de niet-medische kosten ten gevolge van productiviteitsverlies.

Volgens een rapport van Booz&Co levert het bevorderen van de therapietrouw Nederland zo'n € 250 - 400 miljoen op.

TherapietrouwMonitor

De website TherapietrouwMonitor bevat cijfers over chronisch medicijngebruik. De gegevens over het ophalen van medicatie zijn afkomstig van de Stichting Farmaceutische Kerngetallen (SFK). De gegevens over gedrag en ervaringen met geneesmiddelen zijn grotendeels afkomstig van patiënten zelf. De cijfers maken duidelijk hoe therapietrouw Nederland is en of dat verandert.

Naar de TherapietrouwMonitor

Schema: fasen van therapietrouw

Geneesmiddelengebruik kent 3 fasen: de startfase, de uitvoeringsfase en de discontinueringsfase. Afhankelijk van de fase waarin uw patiënt zich bevindt, kiest u voor een passende therapietrouwinterventie voor uw patiënt. Veelal tijdens de eerste maanden beslist de patiënt of hij de chronische medicatie blijft gebruiken; het is zinvol juist in deze periode proactief in te grijpen. Het Nivel bracht met de Stuurgroep Therapietrouw in kaart wat de patiënt en zorgverlener wanneer kunnen doen om de therapietrouw te bevorderen. Dit schema helpt om gesprekken over therapietrouw vorm te geven.

Download het schema

Contact

Therapietrouw
Brigit van Soest

(070) 373 71 55 therapietrouw@knmp.nl