Morning-afterpil met ulipristal voortaan UAD

28 januari 2015

De morning-afterpil ellaOne® (ulipristal) krijgt de UAD-afleverstatus. De Zelfzorgstandaard Noodanticonceptie is nog niet aangepast aan de nieuwe UAD-afleverstatus van ulipristal. Dit gebeurt zo snel mogelijk. Tot die tijd bepaalt u of levonorgestrel (al langer in de handel) of ulipristal de voorkeur heeft voor uw klant.

 

Onderstaande factoren in dit bericht helpen u hierbij.

Innametijdstip

EllaOne® (op de markt sinds 2009) is geregistreerd voor noodanticonceptie binnen 120 uur (5 dagen) na onbeschermde geslachtsgemeenschap of bij vermoeden van verminderde betrouwbaarheid van anticonceptie. Levonorgestrel (al langer in de handel) is geregistreerd voor noodanticonceptie binnen 72 uur na onbeschermde geslachtsgemeenschap of bij vermoeden van verminderde betrouwbaarheid van anticonceptie. Ulipristal kan dus op een later tijdstip worden gebruikt dan levonorgestrel.

Is de onbeschermde geslachtsgemeenschap 72 tot 120 uur geleden? Dan gaat de voorkeur uit naar ulipristal. Er zijn aanwijzingen dat ulipristal ook in de eerste 72 uur betrouwbaarder is dan levonorgestrel.

Betrouwbaarheid

Zowel levonorgestrel als ulipristal zijn echter niet 100% betrouwbaar.

Levonorgestrel

De effectiviteit van levonorgestrel:

  • Inname binnen 24 uur na gemeenschap: 95% effectief
  • Inname na 24 - 48 uur na gemeenschap: 85%  effectief
  • Inname na 48 - 72 uur na gemeenschap: 58% effectief
  • De werkzaamheid van levonorgestrel 72 uur na de gemeenschap is niet bekend.

Ulipristal

De kans op zwangerschap na inname van ulipristal:

  • Inname binnen 72 uur na gemeenschap: 1,4% kans op zwangerschap
  • Inname na 72 – 120 uur na gemeenschap: 2,1% kans op zwangerschap


Medicatiebewaking

Medicatiebewaking door de apotheker is van groot belang.

Bijwerkingen

De bijwerkingen van ulipristal en levonorgestrel zijn vergelijkbaar. De meest voorkomende bijwerkingen zijn van gastro-intestinale aard. Menstruatiestoornissen, hoofdpijn, duizeligheid en vermoeidheid komen ook vaak voor.

Interacties

Voor ulipristal zijn enkele relevante interacties bekend. Deze interacties treden niet op bij levonorgestrel.

  • De effectiviteit van ulipristal neemt af bij gelijktijdig gebruik van geneesmiddelen die de pH van de maag verhogen, zoals antacida, H2-antagonisten en protonpompremmer.
  • De effectiviteit van ulipristal neemt af in combinatie met enzyminductoren, zoals bosentan, carbamazepine, fenobarbital, fenytoïne, primidon, rifabutine en rifampicine.

Borstvoeding

Levonorgestrel en ulipristal gaan over in moedermelk.

  • Levonorgestrel kunnen vrouwen direct na een borstvoeding innemen. Vervolgens mag de moeder ten minste 8 uur geen borstvoeding geven.
  • Bij ulipristal mogen vrouwen ten minste 1 week na inname geen borstvoeding geven.
     

De morning-afterpil

Hieronder leest u wat u nog meer moet weten over het gebruik van de morning-afterpil en andere noodanticonceptie.

Braken

Wanneer de vrouw binnen 3 uur na inname van de morning-afterpil moet braken, wordt aanbevolen de behandeling te herhalen.

Overgewicht

Uit enkele onderzoeken bleek dat levonorgestrel en ulipristal mogelijk minder effectief zijn bij vrouwen met overgewicht (BMI vanaf 30). In vervolgonderzoek zijn deze gegevens weerlegd. De registratie-autoriteiten concludeerden dat de morning-afterpil voor vrouwen met overgewicht ook geschikt is.

Reguliere anticonceptie

Na behandeling keert de vruchtbaarheid waarschijnlijk snel terug. Reguliere anticonceptie moet zo snel mogelijk worden hervat of gestart. Vrouwen die de anticonceptiepil gebruiken, kunnen na gebruik van de morning-afterpil doorgaan met de resterende tabletten. Na 7 dagen gebruik van de anticonceptiepil is deze weer veilig. Stoppen met de pil en de menstruatie afwachten is ook mogelijk. Op de eerste dag van de menstruatie moet de vrouw weer starten met de pil.

Tot de menstruatie zijn bij zowel levonorgestrel als bij ulipristal aanvullende contraceptieve maatregelen nodig.

Spiraal meest betrouwbaar

Als noodanticonceptie is het koperhoudend (morning-after)spiraaltje overigens het meest betrouwbaar. Dit spiraaltje kan tot 5 dagen na de onbeschermde gemeenschap geplaatst worden. De kans op zwangerschap is dan vrijwel 0%. Het spiraaltje is echter alleen op recept verkrijgbaar en moet door een arts geplaatst worden.

Tot slot

Goed om te weten over levonorgestrel en de gewijzigde afleverstatus ulipristal:

  • Verkrijgbaar
    EllaOne® is pas zonder recept verkrijgbaar na levering in een aangepaste verpakking met aangepaste bijsluiter. Naar verwachting is dit in het tweede kwartaal van 2015.
  • Levonorgestrel
    Levonorgestrel is beschikbaar als Norlevo®, Postinor® en Isteranda® en was tot nu het enige geregistreerde zelfzorgmiddel voor noodanticonceptie.
  • Gewijzigde afleverstatus ulipristal
    Het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) besloot de UR-afleverstatus ulipristal te wijzigen in UAD.
  • Prijs
    Ulipristal is duurder dan levonorgestrel. De Apotheek Inkoop Prijs (AIP) van ulipristal is ongeveer € 22,- per tablet. Levonorgestrel kost ongeveer €14,-.
  • Vergoeding
    Levonorgestrel wordt vergoed vanuit de basisverzekering bij vrouwen jonger dan 21 jaar. Over de vergoeding van ulipristal is nog geen uitspraak gedaan.

 

 


Dit nieuwsbericht is onderdeel van nieuwscategorie: Patiëntenzorg