Farmacogenetische testen kunnen het verschil maken tussen jarenlang worstelen en een behandelplan dat klopt, stelt leefstijlapotheker Peter Mourad, die pleit voor meer preventie. “Het is onze professionele én morele plicht om schade te voorkomen.”
Zijn fascinatie voor farmacogenetica ontstond niet in het laboratorium, maar aan de apotheekbalie, zegt openbaar apotheker Peter Mourad, die werkt bij Boots Apotheek De Esdoorn in Tegelen. “Ik zag patiënten die veel last hadden van bijwerkingen, maar niemand stelde de vraag of de medicatie wel aansloot bij hun genetisch profiel. Daarom specialiseerde ik mij in farmacogenetica, onder meer aan de School of Pharmacy, University of Pittsburgh.”
Een familielid van Mourad kreeg jarenlang acetylsalicylzuur en dipyridamol, maar werd volgens de richtlijn omgezet naar clopidogrel in standaarddosering. Toch bleef hij, mede op aandringen van Mourad, acetylsalylzuur gebruiken. “Dat middel wordt in meerdere studies geassocieerd met een mogelijk beschermend effect tegen colorectale kanker, dat net bij hem was vastgesteld. Achteraf bleek hij een intermediate metabolizer voor clopidogrel (CYP2C19), dus de weloverwogen keuze werd ook farmacogenetisch onderbouwd”, aldus Mourad, die dit liever vooraf had geweten. “Want wie pas na een TIA of CVA bedenkt om te testen, is feitelijk te laat.”
Volgens Mourad nemen we onnodig risico door patiënten standaarddoseringen voor te schrijven zonder rekening te houden met hun farmacogenetisch profiel. “Als diehard leefstijlapotheker geloof ik in preventie: schade vóór zijn in plaats van achteraf repareren.”
Financiering
Mourad helpt wekelijks patiënten beter inzicht te krijgen in hun DNA en in wat dit betekent voor hun medicijngebruik. Ook combineert hij DNA-profielen en klachtenpatronen. “Altijd in samenspraak met de voorschrijvend arts.”
Mourad roept apothekers op farmacogenetische testen te implementeren, omdat het “ethisch onverantwoord” is om niet in actie te komen als deze kennis aanwezig is. Daarbij is financiering door zorgverzekeraars van belang, benadrukt hij. “Soms moeten we eerst investeren om de impact zichtbaar te maken en structurele bekostiging te realiseren. Farmacogenetica hoort thuis in de apotheek van vandaag.”
Dit artikel is eerder verschenen in Pharmaceutisch Weekblad 35, 2025